Józef Michał Hubert Unrug

Odznaczenia

  • Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari

  • Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski

  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski

  • Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami

  • Złoty Krzyż Zasługi

  • Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921

  • Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

  • Złota Odznaka Honorowa Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej I stopnia

  • Krzyż Żelazny I klasy (Królestwo Prus)

  • Krzyż Żelazny II klasy (Królestwo Prus)

  • Order Słonia Białego (Syjam)

  • Oficer Orderu Legii Honorowej (Francja)

  • Komandor Orderu Danebroga (Dania)

  • Komandor Orderu św. Sawy (Jugosławia)

  • Krzyż Wielki Orderu Miecza (Szwecja)

  • Komandor z Gwiazdą Orderu Miecza (Szwecja)

  • Komandor z Gwiazdą Orderu Trzech Gwiazd (Łotwa)

Cytaty:

„Przewidywał dokładnie zasięg i skutki działania niemieckiego lotnictwa, a szanse naszej marynarki wojennej ocenił krótko: albo klęska od razu w czasie obrony wybrzeża, albo internowanie w neutralnych portach, albo wycofanie się do Wielkiej Brytanii.”

Jan Meysztowicz

 

„Trudno mi nie wspomnieć o Waszym dowódcy w Polsce, admirale Unrugu, który był surowym, ale i najlepszym ojcem wszystkich marynarzy. Umiał on wskrzesić ducha koleżeństwa, zaufania i solidarności, o którą żelazna dyscyplina, tak na okręcie niezbędna, musi być oparta.”

Generał Kazimierz Sosnkowski

 

Józef Michał Hubert Unrug

ur. 07.10.1884 r. w Brandenburg an der Havel jako Joseph Michael Hubert von Unruh – zm. 28.02.1973 r. w Lailly-en-Val

Uczęszczał do gimnazjum w Dreźnie, później szkolił się w Marineakademie Kiel. Po zakończeniu studiów wstąpił do marynarki niemieckiej. Służył na krążownikach, pancernikach i okrętach podwodnych.

Do niepodległej Polski przybył w 1919 r. i od razu zgłosił się do Wojska Polskiego. W 1920 r. za własne pieniądze kupił pierwszy polski okręt – ORP „Pomorzanin”.

Przez następne pięć lat Unrug pełnił różne funkcje we Flocie Polskiej. W 1925 r. prezydent Stanisław Wojciechowski powierzył mu stanowisko dowódcy Floty w Gdyni, zaś 1932 r. prezydent Ignacy Mościcki mianował go kontradmirałem. W przededniu II wojny światowej został dowódcą Obrony Wybrzeża, podlegając bezpośrednio Naczelnemu Wodzowi.

Pomimo odcięcia wybrzeża od reszty kraju w czasie kampanii wrześniowej, był to jeden z regionów, który skapitulował najpóźniej. Józef Unrug wraz z pozostałymi marynarzami i żołnierzami dostał się do niewoli, z której wyszedł dopiero w 1945 r.

Ze względu na niemieckie korzenie Unrugowi proponowano stanowiska i nominacje w Kriegsmarine, jednakże admirał odmówił i pozostał w obozie ze swoimi żołnierzami. Z Niemcami porozumiewał się tylko i wyłącznie przez tłumacza, gdyż, jak miał powiedzieć: „1 września zapomniał, jak mówi się po niemiecku”.

Po zwolnieniu z oflagu udał się do Wielkiej Brytanii, gdzie uczestniczył w likwidacji Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie.

Nie powrócił do kraju. W 1948 r. wyjechał do Maroka, gdzie pracował przy kutrach, w magazynach i przy załadunku.

W 1955 r. wyjechał do Francji, gdzie był kierowcą wożącym żywność.

Zmarł w Domu Spokojnej Starości Polskiego Funduszu Humanitarnego w Lailly-en-Val. Jego prochy sprowadzono do kraju dopiero w 2018 r.

  1. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji.
    1932. XI Zjazd Związku Legionistów Polskich w Gdyni. Generał brygady Andrzej Galica (po prawej) w imieniu Związku Legionistów Polskich wręcza dowódcy floty komandorowi Józefowi Unrugowi nagrodę przechodnią za najlepsze wyniki w strzelaniu artyleryjskim.
  2. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji. Autorstwo: Roman Morawski, Gdynia.
    1926. Delegacja polska i francuska na dworcu kolejowym w drodze na inspekcję eskadry francuskich okrętów wojennych, przybyłej do Gdyni. Widoczni m.in. komandor Józef Unrug (pierwszy z prawej), ambasador Jules La Roche (czwarty z lewej), szef francuskiej misji wojskowej generał Charles Charpy (pierwszy z lewej).
  3. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji..
    1935. Obchody Święta Morza w Gdyni. Generalny Inspektor Sił Zbrojnych generał Edward Rydz-Śmigły podczas powitania. Widoczni także m.in.: kontradmirał Józef Unrug (z lewej w środku), komisarz generalny RP w Wolnym Mieście Gdańsku Kazimierz Papee (z prawej w białych spodniach), kontradmirał Jerzy Świrski (stoi bokiem na prawo za generałem Śmigłym-Rydzem).
  4. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji.
    1936. Wyjazd polskiej delegacji na pogrzeb brytyjskiego króla Jerzego V. Pożegnanie na Dworcu Głównym w Warszawie. Kontradmirał Józef Unrug (w oknie wagonu) rozmawia z oficerami Marynarki Wojennej.
  5. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji. Autorstwo: Witold Pikiel.
    1937. Obchody Święta Morza w Gdyni. Prezydent RP Ignacy Mościcki, kontradmirał Józef Unrug i kapitan Stefan Kryński na ORP „Mazur”.
  6. Fot: Zbiory NAC. Koncern Ilustrowany Kurier Codzienny – Archiwum Ilustracji.
    1928. Dowódca polskiej floty wojennej, komandor Józef Unrug.
Roman<br>Abraham
Roman
Abraham
Władysław<br>Anders
Władysław
Anders
Mikołaj<br>Bołtuć
Mikołaj
Bołtuć
Mieczysław<br>Boruta-Spiechowicz
Mieczysław
Boruta-Spiechowicz
Franciszek<br>Dindorf-Ankowicz
Franciszek
Dindorf-Ankowicz
Józef<br>Dowbor-Muśnicki
Józef
Dowbor-Muśnicki
Józef<br>Haller
Józef
Haller
Stanisław<br>Haller
Stanisław
Haller
Eugeniusz<br>de Henning-Michaelis
Eugeniusz
de Henning-Michaelis
Edmund<br>Kessler
Edmund
Kessler
Franciszek<br>Kleeberg
Franciszek
Kleeberg
Ludwik<br>Kmicic-Skrzyński
Ludwik
Kmicic-Skrzyński
Tadeusz<br>Kutrzeba
Tadeusz
Kutrzeba
Mieczysław<br>Linde
Mieczysław
Linde
Aleksander<br>Litwinowicz
Aleksander
Litwinowicz
Józef<br>Olszyna-Wilczyński
Józef
Olszyna-Wilczyński
Gustaw<br>Orlicz-Dreszer
Gustaw
Orlicz-Dreszer
Ryszard<br>Paszko
Ryszard
Paszko
Józef<br>Piłsudski
Józef
Piłsudski
Tadeusz<br>Rozwadowski
Tadeusz
Rozwadowski
Stanisław<br>Rouppert
Stanisław
Rouppert
Juliusz<br>Rómmel
Juliusz
Rómmel
Władysław<br>Sikorski
Władysław
Sikorski
Leonard<br>Skierski
Leonard
Skierski
Felicjan<br>Sławoj Składkowski
Felicjan
Sławoj Składkowski
Wiktor<br>Thommée
Wiktor
Thommée
Michał<br>Tadeusz Tokarzewski-Karaszewicz
Michał
Tadeusz Tokarzewski-Karaszewicz
Józef<br>Unrug
Józef
Unrug
Bolesław<br>Wieniawa-Długoszowski
Bolesław
Wieniawa-Długoszowski
Włodzimierz<br>Zagórski
Włodzimierz
Zagórski
Lucjan<br>Żeligowski
Lucjan
Żeligowski
Wielkość tekstu
Kontrast